9. Sınıf Tarih Dersi Tuna Yayıncılık Kitap Cevapları-1. Ünite Tüm Sorular

9. Sınıf Tarih Dersi Tuna Yayıncılık Kitap Cevapları-1. Ünite Tüm Sorular

Türklerin kullandığı takvimlerden biri olan RUMİ takvimde yılbaşı 1 Mart olarak kabul edilmiştir.
2. Bir AY yılı 354 gündür.
3. Miladi takvim GÜNEŞ  yılı esas alınarak düzenlenmiştir.
4. Tarihe yardımcı bilim dallarından NÜMİZMATİK madenî paraları inceler.
5. Kadeş Savaşı tarihin ASKERİ alandaki inceleme konularından biridir.
Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların başına “D”, yanlış olanların başına “Y” yazınız.
(Y)1. Minyatürler ve silahlar tarihin yazılı kaynakları arasındadır.
(D)2. Milattan sonraki yıllar ifade edilirken MS kısaltması kullanılmayabilir.
(Y)Milattan önceki döneme ait tarihlerin önüne MÖ kısaltması getirilmeyebilir.
(Y)Celâli takvim Osmanlı Devleti Dönemi’nde düzenlenmiştir.
(D)Tarihî olaylar yaşandığı dönemin özellikleri dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
(Y)6. Antropoloji, mimari yapılar üzerindeki kitabeleri inceleyen bilim dalıdır.
(D)7. Dört basamaklı herhangi bir yılın kaçıncı yüzyıla ait olduğunu bulmak için bu yılın sondan iki rakamı silinerek kalan sayıya 1 eklenir.

SPONSOR REKLAMLAR

 

Aşağıdaki soruların cevaplarını defterinize yazınız.
1. Tarihî olayın özellikleri nelerdir? Açıklayınız.
Tarihi Olayların Özelliklerini şu şekilde sayabiliriz.
1. Tarihi Olaylar tekrarlanamazlar.
2-Tarihte Deney ve gözlem yapılamaz.
2. Tarih biliminin fen bilimlerine göre farklı yöntemler izlemesinin nedenleri nelerdir?
Yine yukarıdaki cevapla bağlantılı olarak bu sorumuzun cevabı da hemen hemen aynıdır. Tarih geçmişteki olayların nedenlerini ve sonuçlarını kendine özgü çalışma yöntemiyle açıklayıp yorumlamaya çalışan bir bilim dalıdır. Tarihçi bu görevi yerine getirirken fen bilimlerinde olduğu gibi deney metodundan yararlanamaz. Aynı şekilde psikoloji, iktisat (ekonomi) ve toplum bilimi (sosyoloji) gibi bazı beşerî ve sosyal bilimlerin uyguladığı insan davranışlarını gözlemleyip ölçmeye dayalı yöntemleri de kul­lanamaz. “Bilimsel araştırma yöntemi”ni kullanan tarihçi, elde ettiği bilgi ve belgeleri önce tasnif eder. Daha sonra bunları inceleyip değerlendirir ve elde ettiği verilere dayanarak geçmişi aydınlatmaya çalışır.

SPONSOR REKLAMLAR

Tarihçi, deney ve gözlem yapma imkânına sahip olmadığı için geçmişi incelerken kaynak olarak adlandırılan tarihî belgelerden yararlanır.

Tarihi fen bilimlerinden ve bazı beşerî bilimlerden ayıran bir diğer farklılık tarihte genellemelerin yapı­lamayacak olmasıdır. Bunun nedeni tarihte deney yönteminin kullanılamaması başka bir deyişle neden­lerin tekrar edilememesidir.

Fen bilimciler olayları açıklamak için deney ve gözlem yaparken (Görsel 1.3) tarihçiler kaynak ince­leme yoluyla (Görsel 1.4) geçmişi aydınlatmaya çalışırlar. Örneğin fizikçiler ısıtılan metallerin genleştiği­ni gözlemledikten sonra “Isınan metaller genleşir.” şeklinde bir genellemede bulunulabilirler. Aynı şekil­de yer çekimine veya ışığın düz bir çizgide ilerlediğine yönelik genellemeler yaparak deneylerle bunları ispatlama yoluna gidebilirler. Böylece evrensel geçerliliği olan yasalara ulaşabilirler. Tarihte ise benzer türdeki farklı olayların aynı sebeplerden kaynaklandığı ya da aynı sonuçları doğurduğu yönünde bir yar­gıda bulunulamaz.

1914 yılında Avusturya Macaristan İmparatorluğu veliahtının bir suikaste uğramasıyla Birinci Dünya Savaşı’nın başlamasına bakılarak “Suikastler savaşlara yol açar.” şeklinde bir tarih yasasına ulaşılamaz. Bununla birlikte tarihî olayların ortak yönlerinden hareketle “Göçebeler askerî alanda yerleşiklere göre daha üstündür.” gibi bazı genellemeler yapılabilir. Ancak bu tür genellemeler hiçbir zaman fen bilimlerinin evrensel yasaları gibi kesinlik taşımaz.

Tarih, yönteminin yanı sıra incelediği konuların niteliği ve niceliği bakımından da diğer bilimlerden ayrılır. Örneğin matematik bilimi zamanı ve mekânı olmayan sayısal kavramları konu edinir. Tarih ise yeri ve zamanı belli olan, yaşanmış olaylarla ilgilenir. Tarihin farklılıklarından biri de başka bilim dallarına göre inceleme alanının daha geniş olmasıdır. Örneğin fizik, kimya, biyoloji gibi fen bilimleri birbiriyle bağlantılı ve tekrarlanabilir olayları inceler. Buna karşılık tarih aralarında sistematik ilişki bulunmayan, her biri ken­dine özgü, biricik olaylarla ilgilenir. Tarihçi bu karmaşık olayları inceleyip gerekli elemeleri yaptıktan sonra elindeki bilgileri önem sırasına koyarak anlamlı bir bütüne ulaşabilir.
3. Rûmî takvim ile miladi takvimi karşılaştırarak aralarındaki benzerlik ve farklılıkların neler olduğunu yazınız.
İkiside güneş yılı esasına dayanmaktadır. Rumi takvim Osmanlıda Mali işlerde kullanılmak üzere hicri takvimin yanında faaliyete geçmiştir.  Rumi takvimde yılbaşı mart ayı olarak düzenlenmiştir. Miladi takvimde ise ocak ayıdır.
4. Bir toplumun tarih öğrenimine önem vermemesinin sonuçları neler olabilir?

SPONSOR REKLAMLAR

Tarih tüm zamanlarda insanın en fazla merak ettiği konulardan biri olmuştur. Peki, tarih öğrenmenin sağlayacağı faydalar nelerdir? Bu sorunun farklı şekillerde cevaplanması mümkündür.

Tarih, her şeyden önce insanın kendisini tanıyıp bilmesine yarar. Tarih bilmeyen, kendisini tanımayan bir insan hafızasını kaybetmiş gibidir. Nasıl ki hafızası olmayan biri bugün, içinde bulunduğu durumu anla­yamaz ve ne yapacağını bilemez ise tarih bilgisinden yoksun bir insan da ne olduğunu, nereden geldiği­ni ve nereye doğru gitmekte olduğunu tayin edemez. Bu nedenle tarih, insana bir yandan kim olduğunu bildirirken diğer yandan kim olmadığını da göstererek onu öteki insanlardan ayırır. Böylece kendi özgün kimliğini oluşturmasında insana yardımcı olur.

İnsan kendisinin yanı sıra mensubu bulunduğu toplumu, ülkesini ve dünyayı anlamak için de geçmi­şi bilmek durumundadır. İçinde yaşadığı toplumun geçmişini okuyup öğrenen bir insan, edindiği bilgiler sayesinde toplumun ortak kültürel değerlerini daha yakından tanıyıp anlar. Bu değerleri benimseyip, onla­rı yaşatma ve gelecek nesillere aktarma çabası içine girerek toplumsallaşma sürecine katılır.

Tarih, içerdiği bilgilerle insanların kültür seviyesini yükseltir. İnsanın algılama, araştırma, anlama, yorumlama ve muhakeme yapma gibi zihinsel becerilerini geliştirir. Olayları iyi, kötü, doğru, yanlış, güzel, çirkin gibi kanaatlerle değerlendirme imkânı sunarak insanda ahlak şuurunun ve manevi değerlerin güç­lenmesine katkıda bulunur.16

Toplumların ortak hafızası olan tarih, insanlardaki vatan ve millet sevgisini pekiştirerek millî kimli­ğin güçlenmesinde önemli rol oynar. Toplumu oluşturan insanlar, tarihte olup bitenleri öğrendikçe ortak bir geçmişten geldiklerini ve aynı milletin fertleri olduklarını fark ederler. Atalarının tarihteki başarılarını öğrenen genç nesiller, onlarla övünür ve gurur duyarlar. Milletçe yaşanan acı tatlı olayları anlatan kitap­ları okudukça fedakârlık ve dayanışma duygularıyla birbirlerine daha sıkı bağlanırlar. Medeniyetlerine ait değerlere ve ülkelerine sahip çıkarak her türlü tehdide karşı bilinçli şekilde mücadele ederler.
5. Tarihin inceleme alanına giren sosyal ve kültürel olaylara örnekler veriniz.

SPONSOR REKLAMLAR

Askeri- mimari- eğitim- bilim-sanat
6. Tarih Öncesi Dönem’le ilgili araştırma yapan bir tarihçinin tarihe yardımcı bilimlerin hangilerinden yararlanması beklenir? Neden? Tarih Öncesinde Yazı olmadığı için En çok Kazı Bilimi olarak anılan Arkeoloji Biliminden yaralanılır.
7. İnsanları takvim sistemleri oluşturmaya yönelten ihtiyaçlar neler olabilir?

Takvimler insanın geçmiş ve gelecek zamanı kavrayarak hayatı düzenleyebilme ihtiyacının sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Bu nedenle takvimsiz bir hayat düşünülemez. İnsan takvim sayesinde geçmişi kronolojik olarak sıralayıp anlatabildiği gibi şimdiki zamanı yaşayabilir ve geleceği planlayabilir. Öte yan­dan takvim, bireylerin olduğu kadar toplumun zaman algısını da düzenleyerek standart hâle getirir. Böy­lece her bireyin kendine göre bir zaman kavramı oluşturmasının önüne geçerek sosyal hayatın düzgün biçimde işlemesine yardımcı olur.
8. MÖ 753 tarihi kaçıncı yüzyılın kaçıncı yarısı, kaçıncı çeyreği içine girer?

Herhangi bir yılın kaçıncı yüzyıla ait olduğu basit bir yöntemle hesaplanabilir. Bir tarih 3, 5, 8 gibi tek veya 18, 56, 92 gibi çift basmaklı ise I. yüzyıla aittir. Üç ve dört basamaklı bir tarihin ait olduğu yüzyılı bulmak için ise bu tarihin son iki rakamı silinerek kalan sayıya 1 eklenir. Örneğin Kök Türk Devleti’nin kuruluş tarihi 552’dir. Bu sayının sondan iki rakamı silindiğinde geriye 5 rakamı kalır. Buna 1 eklendiğin­de 552 yılının VI. yüzyıla ait olduğu ortaya çıkar. Aynı işlem İstanbul’un fethedildiği 1453 yılı için uygu­landığında önce 5 ve 3 rakamları atılır. Geride kalan 14 sayısına 1 eklendiğinde de fethin XV. yüzyılda gerçekleştiği bulunur.

Yani M. Ö 8 yılın ilk yarısının ikinci çeyreği.
9. Tarihî bir olay hangi bakış açısıyla incelenmelidir? Neden?

tarihe objektif bir gözle ve dönemin şartlarını dikkate alarak bakmaktır. Tarihe böyle yaklaşıldığında geçmişte yaşanan pek çok olayın döne­min siyasi, sosyal, kültürel ve ekonomik şartlarının doğal bir sonucu olduğu görülecektir. Ancak her şeye rağmen insanlar genellikle tarihi şimdiki zamanın bakış açısı ve değer yargılarıyla yorumlamaktan kendi­lerini alamamaktadır.
10. Tarihçilerin çağların başlangıç ve bitiş noktaları konusunda görüş birliği içinde bulunmamasının nedenleri neler olabilir?

SPONSOR REKLAMLAR

Çünkü Herkes Kültür ve Her devlet ve özelde her insan için Önemli olan olaylar farklıdır. Örneğin aslında herkesin yaşı kendi takvimidir. Bir kişi için önemli olan bir tarih diğeri için önemli olmayabilir.

Aşağıdaki görselleri inceleyiniz. Görsellerden hareketle hangi olay ve olguların tarihin inceleme alanına girdiğini boş bırakılan yerlere yazınız.

Atatürk’ün aşağıdaki sözlerini okuyunuz. Bu sözlerden hareketle tarih öğrenmenin yeni nesillere sağlayacağı faydaların neler olabileceği ile ilgili düşüncelerinizi noktalı yerlere yazınız.
Eğer bir millet büyükse kendisini tanımakla daha büyük olur. Türk çocuklarında kabiliyet, her milletinkinden üstündür. Türk kabiliyet ve kudretinin tarihteki başarıları meydana çıktıkça büsbütün Türk çocukları kendileri için lazım gelen hamle kaynağını o tarihte bulabileceklerdir. Bu tarihten Türk çocukları bağımsızlık fikrini kazanacaklar, o büyük başarıları düşünecekler, harikalar yaratan adamları öğrenecekler, kendilerinin aynı kandan olduklarını düşünecekler ve bu kabiliyetle kimseye boyun eğmeyeceklerdir

 

1-Geçmişin aydınlatılmasında yararlanılan yazılı belgeler diğer kaynaklara göre daha kesin ve güvenilir bilgiler içerir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisinin tarih araştırmacılarına daha bilimsel veriler sunduğu söylenebilir?
A) Kitabeler
B) Fosiller
C) Tarım aletleri
D) Silahlar
E) Minyatürler

SPONSOR REKLAMLAR

2. Aşağıda tarih biliminin kullandığı kaynaklardan bazıları verilmiştir. Bu kaynaklardan hangisi ait olduğu dönem hakkında diğerlerine göre daha kesin ve ayrıntılı bilgilere ulaşılmasını sağlar?
A) Duvar resimleri
B) Çivi yazılı kil tabletler
C) Mimari eserler
D) Madenî süs eşyaları
E) Çeşitli giysiler

3. Tarih, geçmişteki olayların nedenlerini ve sonuçlarını ortaya çıkarmaya çalışır. Ayrıca bireysel ve toplumsal deneyimleri yorumlayarak geleceğe yönelik yeni fikirler üretir.
Buna göre tarih ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisine ulaşılamaz?
A) Geleceğe yön verir.
B) Geçmişteki olayları inceler.
C) İnsanların deneyimlerinden yararlanır.
D) Olayları anlatırken yer ve zaman belirtir.
E) Geçmişten ders alınmasını sağlar.

4. Atatürk’ün “Türk çocuğu ecdadını tanıdıkça daha büyük işler yapmak için kendinde kuvvet bulacaktır.” sözü aşağıdakilerden hangisini doğrulamaktadır?
A) Tarihin belgelere dayanması gerektiği
B) Tarihin millî benliği güçlendirdiği
C) Tarihin inceleme alanının çok geniş olduğu
D) Tarihin başka bilim dallarından yardım aldığı
E) Tarihin tekerrür ettiği

5-Aşağıdaki ifadelerden hangisinde verilen olayın tarihi diğerlerine göre daha kesindir?
A) Cumhuriyet 1923’te ilan edildi.
B) Evliya Çelebi XVII. yüzyılda yaşadı.
C) Mustafa Kemal 19 Mayıs’ta Samsun’a çıktı.
D) İstanbul XV. yüzyılın ikinci yarısında fethedildi.
E) Mete Han MÖ 209’da tahta geçti.

6-Aşağıdakilerden hangisi tarihin yazılı kaynaklarından biri değildir?
A) Otobiyografiler
B) Seyahatnameler
C) Fermanlar
D) Mitoslar
E) Mahkeme kayıtları

SPONSOR REKLAMLAR

7-Eski yazı sistemlerini ve alfabeleri çözerek yazılı belgelerin okunmasını sağlayan ve bu yolla tarihe yardımcı olan bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Heraldik
B) Arkeoloji
C) Filoloji
D) Paleografya
E) Kronoloji

8-Aşağıda verilen tarihlerden günümüze en yakın olanı hangisidir?
A) MS 67
B) MS 132
C) MS 1040
D) MÖ 1280
E) MÖ 91

9-Tarihî olaylar arasında neden-sonuç ilişkisi vardır. Buna göre önce yaşanan bir olay daha sonraki
bir başka olayın nedenidir.
Buna göre tarihî olaylarda neden-sonuç ilişkisinin doğru bir şekilde tespit edilebilmesi tarihe yardımcı bilimlerden öncelikle hangisini gerekli hâle getirmektedir?
A) Filoloji
B) Etnografya
C) Nümizmatik
D) Epigrafi
E) Kronoloji

1.A – 2. B – 3. D – 4. B – 5. A – 6. D – 7. D – 8. C – 9. E

Leave a Reply